Basın Kartı Rehberi: Başvuru Şartları ve Kart Türleri 2026
Basın Kartı Rehberi: Başvuru Şartları ve Kart Türleri 2026
Blog Article
Basın kartı başvurusu için aranan şartları, 5 kart türünü, kurum kontenjanlarını ve iptal hâllerini güncel yönetmeliğe göre adım adım öğrenin.
Basın kartı almak isteyen bir editör için ilk merak edilen konu genellikle şudur: Hangi şartlar aranıyor ve başvuru nasıl yapılıyor? Bu soruların yanıtı , 2023 yılında yürürlüğe giren ve 2024'te revize edilen Basın Kartı Yönetmeliği'nde ayrıntılı biçimde yer alıyor.
Elinizdeki bu rehberde; kart türlerini, aranan nitelikleri , kurumlara uygulanan kontenjanları , başvurunun nasıl ilerlediğini , başvuruları karara bağlayan Komisyonun nasıl karar verdiğini ve kartın iade edilmesi gereken durumları resmî mevzuata dayanarak açıklıyoruz. Amacımız, rehberin sonunda başvurunuzu kendinizden emin şekilde planlayabilmeniz.
Basın Kartı Nedir?
Basın kartı; 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek maddelerine dayanan, İletişim Başkanlığınca düzenlenen ve resmî ya da özel tüm kuruluşlarca geçerli sayılan bir gazeteci kimliğidir. Halk arasında yaygın olarak "sarı basın kartı" diye anılır .
Bu kart, bir kişinin tek başına alabileceği bir belge değildir. Göreve bağlı kart için kişinin bir medya kuruluşunda fikir işçisi sözleşmesiyle çalışması, kuruluşun da yönetmelikteki kriterleri karşılaması gerekir. Diğer bir deyişle başvuru iki ayaklı bir değerlendirmedir: hem gazeteci hem yayın organı değerlendirilir.
Sarı Basın Kartı ile Basın Kartı Aynı Şey mi?
Sıkça duyulan "sarı basın kartı" kavramı, resmî bir kart türünün adı değildir ; kartın bilinen tasarımına dayanarak ortaya çıkmış alışılmış bir kullanımdır . Yönetmelikte toplam beş tür sayılır ve uygulamada "sarı kart" dendiğinde çoğunlukla göreve bağlı basın kartı düşünülür.
Basın Kartı Hangi Kurallara Tabidir?
Kartla ilgili düzenlemelerin kaynağı, 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Kanunun verdiği yetkiyle hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konmuş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de ilan edilmiştir . Yeni yönetmelik , 2018 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırarak onun yerini almıştır .
Metinde 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile bazı değişiklikler yapılmıştır . Söz konusu güncellemeyle ; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin hesaplanmasında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının sayılacağı hükme bağlanmış , Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar yeniden tanımlanmış ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı unvanı da girmiştir.
- Yasal dayanak: Basın Kanunu'nun ek 1-8. maddeleri
- Yönetmelik: 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe giren yönetmelik
- Son değişiklik: 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (RG 6/6/2024)
- Sözleşme şartı: 5953 sayılı Kanun'a uygun hizmet sözleşmesi
- Etik çerçeve: Basın İlan Kurumu'nun basın ahlak esasları
Önemli bir not: Düzenlemeler değişikliğe açık olduğundan, başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden yürürlükteki son hâli doğrulamanız önemlidir.
Basın Kartı Türleri Nelerdir?
Yönetmeliğin 6. maddesine göre beş farklı kart türü bulunur . Her türün kimlere verildiği ve başvuru koşulları farklılık gösterir . Hangi türe başvuracağınızı bilmek, reddedilme riskini azaltır .
1. Göreve Bağlı Basın Kartı
Türk vatandaşı olup bir medya kuruluşunda bağlı çalışan gazeteciler ile enformasyon görevlilerine verilir. En yaygın kart türü budur; başvuranın genel şartların eksiksiz tamamını taşıması gerekir. TRT üzerinden yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı aranmaz .
2. Süreli Basın Kartı
Görev alanı Türkiye'yi kapsayan yabancı medya mensuplarına verilir. Başvuranın ; kuruluşu tarafından görevlendirildiğini belgelemesi , 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin bulunması ve kurumunun idare merkezinin olduğu ülkenin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu sunması gerekir. Kart, KEYDAL görev süresiyle sınırlı olarak verildiği yılın sonuna kadar kullanılabilir.
3. Geçici Basın Kartı
Türkiye'ye belirli bir haber, zirve ya da etkinlik için geçici olarak gelen yabancı gazetecilere yönelik karttır. Geçici kart, görev süresi göz önünde tutularak azami üç aylığına verilir ve gerektiğinde yalnızca bir kez uzatılabilir .
4. Serbest Basın Kartı
Geçici bir süreyle çalışmayan ya da yurt dışında serbest gazetecilik yapan Türk vatandaşı medya mensuplarına verilir. Talebin , en az bir yıl çalışılan kuruluştan işten çıkıştan sonra bir ay içinde yapılması gerekir. Verilecek kartın süresi , önceki kart sahipliği süresine göre farklılaşır:
- Beş yıla kadar kart taşıyanlara 12 ay
- Beş ila on yıl arası kart taşıyanlara 18 ay
- Kart kıdemi 10 yılın üzerinde olanlara 24 ay süreli kart
Herhangi bir kuruluşa bağlı olmadan yurt dışında serbest gazetecilik yapanlarda bunlara ek olarak çalışma durumunun ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından doğrulanması gerekir .
5. Sürekli Basın Kartı
Gazetecilikte 18 yıllık kıdemi bulunan medya mensuplarına ve en az 18 yıl kart taşıyan enformasyon görevlilerine verilen, ömür boyu geçerli karttır. Kıdem hesabında serbest kartla geçen dönemlerin yalnızca 24 aya kadar olan kısmı hesaba katılır. Bu türde bir kuruluşta çalışıyor olma şartı aranmaz ; ancak yabancı medya mensuplarına sürekli kart verilemez.
Basın Kartı Şartları Nelerdir?
Başvurulan tür fark etmeksizin, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki genel şartlar esas alınır . Bu şartlardan biri bile eksikse başvuru kabul görmez :
- 18 yaşını doldurmuş olmak.
- En az lise veya dengi bir okuldan mezun olmak.
- Kısıtlı veya kamu hizmetlerinden yasaklı olmamak.
- Kasten işlenen bir suçtan beş yıl veya daha fazla hapis cezası almamış olmak.
- Yönetmelikte tek tek sayılan şantaj, sahtecilik, dolandırıcılık, rüşvet ve benzeri suçlardan mahkûmiyeti bulunmamak.
- 3713 ve 6415 sayılı kanunlarda düzenlenen terör ve terör finansmanı suçlarından hüküm giymemiş olmak.
- 5187 sayılı Kanun'un 25. maddesi ikinci fıkrası kapsamındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
- Fikir işçisi sözleşmesiyle çalışmak ve mücbir sebep olmadıkça bir aydan fazla çalışmaya ara vermemek.
- Medya faaliyeti dışında ticari faaliyette bulunmamak.
Listedeki son iki madde; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için aranmaz . Enformasyon görevlisi kimliğiyle başvuranlardan ayrıca görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı talep edilir .
Uygulamada en sık karşılaşılan sorun, sözleşmenin 5953 sayılı Kanun'a değil genel iş kanununa göre yapılmış olmasıdır . Süreç başlamadan önce hizmet akdinizi bir kez daha gözden geçirin .
Basın Kartı Kimlere Verilmez?
Asıl faaliyeti medya olmayan özel şirketlerin , kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele bu kapsamda kart verilemez. Söz gelimi bir holdingin iç bültenini yazan editör, içerik üretse bile bu kapsamda başvuru yapamaz .
Medya Kuruluşlarında Aranan Şartlar ve Kontenjanlar
Bireysel koşullar kadar kurumsal koşullar da önemlidir; başvuranın işvereni olan medya kuruluşunun da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki kriterleri karşılaması gerekir. Bunun yanında yayın türü ve ölçeğine göre kart alabilecek unvanlar ve kontenjanlar farklılaşır .
Gazete ve Dergiler
Basılı yayınların ; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa vermesi , beyannamede belirtilen aralıklarla düzenli yayımlanması , ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini aşmaması ve içeriklerin üçte birinden fazlasının diğer yayınlardan birebir aktarılmamış olması zorunludur. Kart kotası, sayfa yüzölçümüne ve yayın sıklığına göre değişir; örneğin yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru alınmaz .
Haber ve Fotoğraf Ajansları
Ajans niteliğindeki kuruluşların; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci istihdam etmesi ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi yapmış olması gerekir . En az on günlük siyasi yaygın veya bölgesel gazeteyle ya da beş yaygın radyo-televizyonla sözleşmesi olan ve en az on gazeteci çalıştıran ajanslarda kontenjan sınırı uygulanmaz .
Radyo ve Televizyonlar
Radyo ve televizyonların 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması aranır. Ulusal kanallarda kontenjan sınırı bulunmaz ; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart verilebilir . Haber alanında çalışmayanlara, listedeki unvanlarda olsalar dahi kart düzenlenmez .
İnternet Haber Siteleri
Çevrim içi haber yayıncılarının; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa vermesi , haber paylaşımı amacına yönelik kurulmuş olması, yayının sürekli erişilebilir olması , özgün ve güncel günlük haber ya da yorum barındırması ve yazı ve görsellerin başka yayından aynen alıntı barındırmaması şarttır. Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına bağlıdır :
- 4 sigortalı çalışana sahip sitelerde imtiyaz sahibi artı 4 çalışan
- 5-9 sigortalı çalışanı olan sitelerde imtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi ile 9 çalışan
- 10 veya daha çok sigortalı çalıştıran sitelerde kota bulunmaz
Dijital yayıncılarda kart alabilecek pozisyonlar arasında klasik yazı işleri kadrosunun yanı sıra video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi dijital çağa özgü görevler de sayılmıştır.
Adım Adım Basın Kartı Başvurusu
Başvuru tamamen elektronik ortamda başlar , İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince işleme alınır ve özetle aşağıdaki sırayı izler :
- Doğru türü seçin: Bir kuruluşta çalışıyorsanız göreve bağlı, işten yeni ayrıldıysanız serbest, 18 yılı doldurduysanız sürekli karta bakın.
- Evrakları toplayın: Güncel vesikalık fotoğrafınızı, en az altı aylık mesleki çalışma örneklerinizi ve sözleşme bilgilerinizi hazır edin.
- Sisteme girin: Başkanlığın elektronik başvuru ekranında beyannamenizi oluşturun ve zorunlu belgeleri yükleyin.
- Onay aşaması: Beyannamenin medya kuruluşunun yetkili kişisince onaylanması gerekir; bazı kuruluşlar bunu doğrudan elektronik ortamda yapar.
- Dosya kontrolü: İletişim Başkanlığı bölge müdürlüğü başvuruyu inceler, ilgili kamu kurumlarından bilgi ve belge talep edebilir.
- Komisyon kararı: Engel bulunmayan dosyalar Basın Kartı Komisyonuna gönderilir ve başvurunun kabulüne ya da reddine burada karar verilir.
- Teslim: Kabul edilen başvurularda kart basılarak Başkanlığın duyurduğu usulle sahibine ulaştırılır.
Şartları karşılamadığı tespit edilen talepler Başkanlıkça reddedilir ve ret kararı beyannamede verilen iletişim bilgileri üzerinden başvurana bildirilir. Aranan şart gerçekleştiğinde yeniden başvuru yapılabilir .
Yurt dışında yaşayan Türk basın mensupları , başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa ileterek başvurularını yapar . Yabancı medya mensupları ise Başkanlığın sitesindeki ayrı bir elektronik formu doldurur ; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf talep edilir.
Başvurunuzu Kim Değerlendirir? Basın Kartı Komisyonu
Kartlarla ilgili nihai kararı veren Komisyon, kamu, meslek kuruluşları, sendikalar ve akademi temsilcilerinin bir araya geldiği bir yapıyla toplam 19 üyeden teşekkül eder. Üyelik süresi iki yıldır.
- Olağan toplantılar yılda en az üç defa yapılır; ihtiyaç hâlinde olağanüstü toplanılabilir.
- En az 13 üye ile toplanılır; ses ve görüntülü uzaktan katılım da geçerlidir.
- Karar için katılanların salt çoğunluğu yeterlidir; çekimser kalmak mümkün değildir.
- Başvurular, toplantı tarihinden en geç beş gün önce kesinleştirilip üyelerle paylaşılır.
- Reddedilen başvuruların gerekçesi tutanakta yer alır.
Karar verilirken başvuru sahibinin nitelik, eser ve ödüllerine ek olarak bağlı olduğu medya kuruluşunun niteliklerini de inceler. İnternet haber sitesi çalışanlarında sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da hesaba katılır . Dolayısıyla okuru az bir sitede çalışmak, diğer koşullar sağlansa da başvurunun reddine yol açabilir .
Kart Sahiplerine Sağlanan İmkânlar
Kartın en temel faydası, gazetecilik faaliyetinin resmî bir kimlikle desteklenmesidir. Bunun yanında mevzuatta açıkça düzenlenmiş bazı ek imkânlar bulunur :
- Basın trafik kartı: Kart sahipleri isterse trafik kartına başvurabilir; sağlayacağı kolaylıkları Başkanlık ve İçişleri Bakanlığı birlikte tespit eder.
- Hizmet damgalı pasaport: Yönerge kapsamında yurt dışı görevlendirmesi olan kart sahipleri ve sürekli kart sahipleri bu pasaporttan yararlanabilir.
- Resmî tanınırlık: Kart, resmî ve özel kurumların kabul etmek zorunda olduğu bir kimliktir.
- Sahada kolaylık: Basın toplantıları, resmî törenler ve kamu etkinliklerinde gazeteci kimliğinin ispatı çok daha hızlı olur.
Bir yanlış anlamayı düzeltmekte fayda var: Fikir işçilerinin kıdem tazminatı, izin ve ihbar hakları kart sahipliğinden değil , 5953 sayılı Kanun kapsamındaki hizmet ilişkisinden doğar . Henüz kart almamış bir fikir işçisi de bu haklardan yararlanır . Belediyelerin veya bazı özel şirketlerin kart sahiplerine uyguladığı indirim veya ücretsiz hizmetler ise dönemsel olarak farklılık gösterir; geçerli uygulamayı ilgili kurumdan teyit etmeniz gerekir .
Basın Kartı Kaç Yıl Geçerli? Yenileme ve Kayıp Durumu
Mevzuata göre düzenlenen kartın geçerlilik süresi on yıl olarak belirlenmiştir. Süresi dolan kartlar, gerekli nitelikler sürdüğü sürece yeniden Komisyon kararı alınmadan Başkanlıkça yenilenebilir . Sürekli türdeki kart ise ömür boyu taşınır; yalnızca fiziki kartın değiştirilmesi gündeme gelebilir .
Kartınızı kaybettiğinizde veya kart yıprandığında Başkanlığa başvurarak yeni kart talep edebilirsiniz . Kayıp hâlinde dilekçeye kayıp tutanağı ya da kayıp ilanının yayımlandığı gazete ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge eklenir . Bilinmesi gereken bir kısıtlama: kayıp veya yıpranma nedeniyle yeni kart talebi bir yılda azami iki kez yapılabilir .
Maliyet tarafında yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli istenebileceğini öngörür . Geçerli ücret Başkanlıkça ilan edildiğinden, resmî duyuruları takip etmeniz gerekir .
Basın Kartı Ne Zaman İade Edilir veya İptal Edilir?
Kart sahibinin iş yeri veya unvanı değiştiğinde , değişiklik değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak bildirilmelidir . Kart ayrıca; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde en geç bir ay içinde Başkanlığa iade edilir . Eski kart iade edilmeden yeni başvuru işleme alınmaz .
Kart aşağıdaki durumlarda Başkanlıkça iptal edilir:
- Kart sahibinin genel şartları taşımadığının veya bu nitelikleri sonradan kaybettiğinin anlaşılması
- İşveren medya kuruluşunun aranan nitelikleri yitirmesi
- Kartın başka birine kullandırıldığının tespit edilmesi
- Etik ihlaller nedeniyle Komisyonun kartı iptal etmesi
Basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle kartı iptal edilenlere , kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıl dolmadan yeniden kart verilmez . Komisyon, olayın niteliğini dikkate alarak doğrudan iptal etmek yerine uyarı yoluna da gidebilir. Öte yandan resmî kartı taklit eden kart düzenleyen veya kullananlar hakkında Başkanlıkça suç duyurusunda bulunulur; ilgililere soruşturma ya da kovuşturma sonuçlanana dek kart verilmez .
Özel Statüdeki Başvuranlar: Kamu Personeli ve Yayın Sahipleri
Yönetmelik yalnızca muhabir ve editörleri kapsamaz; yayın sahipleri, kamu kurumlarının enformasyon birimlerinde çalışanlar ve bazı meslek örgütü yöneticileri de karta başvurabilir. Her grup için kendine özgü koşullar geçerlidir .
Enformasyon Görevlileri
Devlet enformasyon hizmetlerinde istihdam edilen kamu personeli, enformasyon görevlisi unvanıyla karta başvuru yapabilir . Başvuru formunun üst yönetici tarafından onaylanması ve fiilen enformasyon hizmetinde çalışıldığını belgeleyen görev yazısının ibraz edilmesi gerekir . Değerlendirmede Komisyon fiilen yapılan işin medyayla bağlantısına bakar ; unvanın kâğıt üzerinde uygun olması yeterli sayılmaz .
İmtiyaz Sahipleri ve Yöneticiler
Gazete, dergi ve internet sitelerinin imtiyaz sahipleri ile RTV kuruluşlarının yönetim kurulu başkanları başvuru yapabilir. Söz konusu yöneticilerde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları uygulanmaz ; ancak yaş, eğitim ve adli sicil gibi öteki şartlar aynen uygulanır .
Meslek Örgütü Yöneticileri
Faaliyet alanları medya olmak kaydıyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yönetici konumundaki üyeleri de başvuru yapabilir . Öte yandan kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara kart düzenlenmez .
Medya Kuruluşlarının Denetim Yükümlülükleri
İletişim Başkanlığı, verilen kartların hâlâ geçerli olup olmadığını periyodik olarak inceler. Yayın kuruluşları, talep üzerine kart sahibi personelin kimlik, unvan, kart numarası ve sözleşme bilgilerini gösteren onaylı listeyi sunmalıdır. İnceleme sırasında mesleki çalışmalar da istenebilir ; bildirimi aksatan kuruluş sahibi uyarılır .
Başvurmadan Önce Kontrol Etmeniz Gerekenler
Başvuru düğmesine basmadan önce aşağıdaki listeyi baştan sona kontrol etmeniz, zaman kaybını önemli ölçüde azaltır :
- Yaş ve eğitim şartlarını sağlıyorum.
- Adli sicil kaydımda kart verilmesine engel bir mahkûmiyet bulunmuyor.
- Fikir işçisi sözleşmem var ve sigorta kaydım buna uygun.
- Altı aylık mesleki çalışma belgemi dijital olarak topladım.
- Yayın organımın yönetmelikteki nitelikleri taşıdığını teyit ettim.
- Görev unvanım ilgili kuruluş türü için sayılan unvanlar arasında.
- Önceki kartım iade edildi, iş değişikliği bildirimlerim tamam.
Maddelerden birini işaretleyemiyorsanız, önce eksikliği tamamlayıp sonra başvurmak zaman kazandırır. Zira olumsuz sonuçlanan bir talep yeniden başvuruyu mümkün kılsa da süreci aylarca uzatabilir .
Ret Almamak İçin Kaçınılması Gereken Hatalar
Reddedilen dosyaların büyük bölümü, dikkatle giderilebilecek hatalardan kaynaklanır . Başvurularda sık rastlanan problemler ve doğru yaklaşım şunlardır :
- Uygun olmayan sözleşme → Sözleşmenin 5953 kapsamında düzenlenmesini başvurudan önce sağlayın.
- Yetersiz mesleki çalışma belgesi → En az altı aylık döneme yayılan, imzalı ve tarihli haber örneklerini yükleyin.
- Kuruluşun nitelik kaybı → Yayın organının sigortalı çalışan sayısı ve yayın düzenliliği gibi kriterleri önceden inceleyin.
- Bir aydan uzun çalışma boşluğu → İş değiştirirken arayı bir ayı geçirmeyin; geçecekse serbest kart seçeneğini değerlendirin.
- Geç bildirim → Değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde bildirimi mutlaka yapın.
- Kartı elde tutmak → İade gereken durumlarda eski kartı teslim etmeden yeni başvuru yapmayın.
Pratikte şöyle bir tablo sıkça yaşanır: Bölgesel bir televizyonda kameraman olarak çalışan bir gazeteci, işinden ayrıldıktan yaklaşık altı hafta sonra yeni bir yayında işe başlıyor . Arada bir aylık süre aşıldığı için kesintisiz çalışma şartı bozuluyor . İşten ayrılış tarihinden itibaren bir ay içinde serbest karta başvurulsaydı , sürekliliğini koruyabilirdi .
Haber Sitesi Sahipleri İçin Kart Rehberi
2022'deki yasal düzenlemeden bu yana internet haber siteleri resmen süreli yayın statüsüne kavuştu ve bu sitelerin çalışanları da kart başvurusu yapabilir hâle geldi . Ancak her haber sitesi doğrudan bu hakka sahip değildir . Sitenizin çalışanlarının kart alabilmesi için aşağıdaki noktaları kontrol edin :
- Beyanname verin: Sitenin yayına başlamadan önce Cumhuriyet Başsavcılığına beyanname verilmesi ve alındı belgesinin Başkanlığa iletilmesi gerekir.
- Künye ve şeffaflık: Sitede künye bilgilerini eksiksiz yayımlayın ve imtiyaz sahibi ile sorumlu müdürü açıkça belirtin.
- Kadro eşiği: Kart başvurusu için en az dört fikir işçisinin sigortalı olarak çalışması gerekir.
- Özgünlük: Başka yayınlardan aynen alıntı yerine kendi haberlerinizi üretin; alıntılarda kaynak gösterin.
- Süreklilik: Kesintisiz yayın şartı için sağlam hosting ve düzenli yedekleme kullanın.
- Ziyaretçi verisi: Komisyon trafik verisine baktığı için okur sayınızı ve istatistiklerinizi takip edin.
Bir internet haber sitesi için bu şartların önemli bir kısmı , kullandığınız haber yazılımıyla yakından bağlantılıdır . Künye yönetimi, düzenli içerik akışı, yüksek erişilebilirlik ve trafik raporları , site sahipleri için ihmal edilmemesi gereken unsurlardır.
Sıkça Sorulan Sorular
Basın kartı için lise mezuniyeti yeterli mi?
Üniversite diploması şart değildir. Yönetmelik eğitim şartı olarak en az lise mezuniyetini öngörür; yani lise mezunları da karta başvurabilir . Ancak Komisyon üretiminizi ve mesleki birikiminizi inceler; nitelikli iş örnekleri eğitim belgesi kadar belirleyicidir .
Başvurudan sonra kart ne zaman çıkar?
Mevzuatta belirli bir süre yazmaz. Başvurunuz önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine girer . Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için sonuçlanma süresi dosyanın hangi toplantıya yetiştiğine göre değişir .
Bir kuruma bağlı olmadan kart alınabilir mi?
Bazı durumlarda evet. Serbest basın kartı, en az bir yıllık çalışma sonrası işinden ayrılıp süresinde başvuranlara ve durumu büyükelçilik veya konsoloslukça teyit edilen yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere verilebilir . Hiç kurumsal çalışma geçmişi olmayan Türkiye'deki serbest çalışanlar açısından bu imkân bulunmaz .
YouTuber veya sosyal medya içerik üreticileri basın kartı alabilir mi?
Bağımsız sosyal medya yayıncıları, sadece bu yayınlara dayanarak kart alamaz . Resmî kart, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri esas alır. Bununla birlikte şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü unvanıyla çalışan biri başvuru yapabilir .
Kart için ne kadar ödenir?
Mevzuat, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli tahsil edilebileceğini öngörür . Ücretin miktarı ve tahsil şekli Başkanlıkça ilan edilir; dolayısıyla son durumu başvuru sistemi veya resmî duyurulardan kontrol etmelisiniz .
İptal edilen kart yeniden alınabilir mi?
Gerekçe ortadan kalkınca yeniden başvuru yapılabilir . Yalnız basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıl geçmeden yeni kart verilemez. Genel şartlardaki suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki silinme veya arşiv işlemleri tamamlanmadıkça kart düzenlenmez .
Yabancı uyruklu muhabirlere kart verilir mi?
Evet. Görev alanı Türkiye'yi kapsayanlara süreli, kısa süreliğine haber amacıyla gelenlere ise geçici basın kartı verilir. İki durumda da görevlendirme, çalışma izni ve temsilcilikten takdim mektubu gerekir; yabancı medya mensuplarına sürekli kart ve basın trafik kartı verilemez.
Basın kartı, gazetecilik mesleğinin en önemli belgesidir ve başvuru ilk bakışta zor görünse de adımlar nettir . Size uygun türü belirleyip eksiklerinizi başvurudan önce giderir ve yükümlülüklerinizi zamanında yerine getirirseniz , resmî kimliğinizi kolayca alıp uzun yıllar kullanabilirsiniz .
Başvuru adımlarını, kart sorgulamayı ve yenileme işlemlerini daha ayrıntılı incelemek isterseniz basın kartı rehberine göz atabilirsiniz . Kesin ve bağlayıcı bilgi için mutlaka İletişim Başkanlığının resmî kanallarını takip edin; bu rehberdeki açıklamalar bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlığın yerine geçmez .
basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı
Report this page